Lee Enfield

Iz Wikipedije, slobodne enciklopedije
(Preusmjereno sa Li Enfild)
Idi na navigaciju Idi na pretragu
Li Enfild
Deo {{{deo}}}
Lee-Enfield No 4 Mk I (1943) - AM.032027.jpg
Li Enfil no.4 mk.1
Vrsta: Puška repetirka
Poreklo:  Ujedinjeno Kraljevstvo
Upotreba
Upotreba u: Britanska imperija
Bojno delovanje: U skoro svim konfliktima od 1891 do danas
Proizvodnja
Proizvođač: Enfield
Varijante: vidi Verzije
Specifikacije
Težina: 4,1 kg kg
Dužina: 1132 mm
Dužina cijevi: 640 mm
Kalibar: (.303) 7.7x56 mm
Vrsta operacije: Repetirka
Način dejstva: Pojedinačno
Brzina paljbe: 10-40 met/min
Brzina zrna: 783-844 m/s
Maks. ef. domet: 500 m
Odvojivi magacin: 10 metaka kom.
Nišan:

Li Enfild (engl. Lee Enfield) je bila britanska puška repetirka kalibra .303 i koja se u Britanskoj armiji Ujedinjenog Kraljevstva koristila od 1895. pa sve do 1950-ih dok se u drugim delovima sveta zadražala sve do danas.

Puška Li Enfild je bila glavno oružje britanskih vojnika tokom prvog i Drugog svetskog rata. Tokom ratova, puška Li Enfild je postala simbol brzine ali zbog skupe proizvodnje nije zaživela u drugim zemljama.

Istorija[uredi - уреди | uredi izvor]

.303 metak za Li Enfild

Puška Li Enfild je nastala poboljšanjem nešto starije puške Li Metford koja je mehanički bila slična jer je bila kombinacija zatvarača koji je dizajnirao Džejms Paris Li i cev puške koju je napravio Vilijam Elis Metford. Tokom 1880-ih Džejms Li je bio zainteresovan za puške koje je pravio austrijski konstruktor Ferdinand Manliher. U to vreme to su bile najnaprednije puške, a kakve Britanska imperija nije imala. Nakon toga Li dizajnira svoj sistem koji će mu doneti slavu. Prednost njegovog zatvarača je u tome što je ručica za razliku od drugih bila odvojena od unutrašnjosti, zakrivljena i lakša za repetiranje. Najveća prednost u to vreme je što je Džejms Li na svoju pušku uveo magacin koji se mogao puniti lako, odozgo ili ubacivanjem klipa od po pet metaka.

Puška Li Enfild je imala kapacitet od 10 metaka i stekla je status najbrže vojničke puške na svetu, uvežban vojnik je bez problema mogao u metu ispaliti 20 do 30 metaka, a rekord je postavio britanski instruktor vodnik Snoksal koji je 1914. za 60 sekundi ispucao 38 metaka u metu udaljenu 270 metara i široku 300 milimetara. Tokom Prvog svetskog rata nemački vojnici su izveštavali da su odbijeni mitraljeskom vatrom neprijatelja međutim često su to bili po nekoliko ukopanih i dobro uvežbanih britanskih vojnika samo sa puškama Li Enfild.

Ratna upotreba[uredi - уреди | uredi izvor]

Avganski mudžahedin sa Li Enfild 1985.

Prvi primerci puške Li Enfild se nisu baš proslavili tokom Burskog rata pre svega zbog lošeg rezultata prvobitne municije i niskog morala britanskih vojnika dok su Buri bili naoružani Mauzerima kalibra 7x57mm i žestoko se borili.

Puška Li Enfild je bila glavno oružje britanskih vojnika i njihovih kolonijalnih trupa tokom Prvog svetskog rata gde se pokazala kao veoma pristojno oružje, međutim jedini nedostatak ovih pušaka tokom rata je bila loša izbalansiranost. Tokom Drugog svetskog rata britanski vojnici su takođe bili naoružani puškama Li Enfild. U početku su uglavnom koristili stariju verziju, a nakon 1941. britanske trupe pretežno u Evropi dobijaju novi Li Enfild no.4 mk.1 dok trupe u severnoj Africi i na dalekom istoku su i dalje uglavnom bile naoružane starijim modelom. Takođe tokom Drugog svetskog rata Britanska armija je dobila i skraćenu verziju poznatu kao „Jungle Carbine”.

Tokom Drugog svetskog rata britanci su isporučivali puške Li Enfild svojim marionetama u Evropi, tako su i komunisti u Jugoslaviji dobili desetak hiljada ovih pušaka tokom 1944. Tokom rata Grčka vojska u emigraciji je koristila ove puške, a nakon rata i povratka u otadžbinu, puške Li Enfild su postale službeno oružje Grčke vojske i koristile se sve dok nisu zamenjene puškama M1 Garand.

Tokom Indijsko-pakistanskog sukoba, obe strane su koristile puške Li Enfild, a tokom 1960-ih Indija je proizvodila puške Li Enfild u kalibru 7.62x51mm koje su bile namenjene rezervnom sastavu, a danas se uglavnom koriste od strane Indijske policije u ruralnim oblastima. Li Enfild se danas uglavnom koristi kao puška za lov to pre svega u Indiji,Pakistanu i Avganistanu gde se ova puška masovnije koristila 1980-ih tokom sovjetskog rata u Avganistanu.

Vidi još[uredi - уреди | uredi izvor]