King Lear

Izvor: Wikipedia
(Preusmjereno sa Kralj Lear)

Kralj Lir, (eng. King Lear) tragedija Vilijema Šekspira. Verovatno je nastala 1605. godine. Zasnovana je na legendi o kralju Liru. Tragični kraj ove drame, smrt Kordelije i kralja Lira bio je podvrgnut mnogim kritikama u 18. i 19. veku posle kojih su nastale verzije i izvođenja u kojima glavni junaci prežive, a Edgar i Kordelija se venčaju.

Kralj Lir i budala u oluji

Izvori[uredi - уреди]

Šekspirova tragedija za osnovu ima različite priče o polu-legendarnom Liru, kralju Britanije, o kome prvi zapisi potiču iz 12. veka koje je ostavio istoričar -{Geoffrey of Monmouth}-.

Jedan od Šekspirovih izvora bio je raniji komad Kralj Lir. U tom komadu Kordelija i kralj Francuske služe Lira prerušeni u seljake. Činjenica je da je drevna priča o kralju Liru postojala u brojnim verzijama pre ove i verovatno je Šekspir bio upoznat sa njima.

Šekspirovim najvažnijim izvorom smatra se drugo izdanje -{The Chronicles of England, Scotlande, and Irelande}- koje je napisao -{Raphael Holinshed}-, objavljeno 1587. -{Holinshed}- je našao priču u ranijem delu -{Historia Regum Britanniae}- koje je napisao -{Geoffrey of Monmouth}-, u 12. veku.

Ime Kordelije verovatno je preuzeto iz dela Edmunda Spensera -{The Faerie Queene}-, objavljeno 1590. Spenserova Kordelija takođe strada vešanjem kao i u Kralju Liru.

Likovi[uredi - уреди]

  • Kralj Lir vladar Britanije pre njenog potpadanja pod vlast Rimske imperije. On je tragična figura oca čija pogrešna procena najmlađe ćerke označava početak njegovog sloma.
  • Gonerila je Lirova najstarija ćerka i supruga vojvode od Olbanija.
  • Regana je Lirova druga ćerka, i supruga vojvode od Konvala.
  • Kordelija je Lirova najmlađa ćerka. Na početku drame nju prose vojvoda od Burgundije i kralj Francuske.
  • Vojvoda od Olbanija je Gonerilin suprug. Gonerila ga prezire i ruga se njegovoj muškosti kada je prekori zbog odnosa prema ocu. Kasnije u drami on se okreće protiv svoje žene. Na kraju on preuzima vladavinu nad kraljevstvom.
  • Vojvoda od Konvala je Reganin suprug. On je grofa Kenta stavio u kvrge, oslepeo Glostera. Pri tome ga je jedan od slugu smrtno ranio pokušavajući da odbrani Glostera.
  • Grof od Glostera je Edgarov otac, i otac vanbračnog sina, Edmunda. Edmund obmane oca da Edgar da kuje zaveru protiv njega. Pred očevim gnevom Edgar beži prerušen u prosjaka Sirotog Tomu.
  • Grof od Kenta veran Liru, ali proteran kada se suprotstavio kralju zbog odluke da liši Kordeliju nasledstva. Prerušen on služi kralju skrivajući od njega svoj pravi identitet.
  • Edmund je Glosterov vanbračni sinis. On se udružuje sa Gonerilom i Reganom kako bi ostvario svoje ambicije. Njih troje čine ljubavni trougao.
  • Edgar je zakoniti sin grofa Glostera. Prerušen u Sirotog Toma pomaže oslepljenom ocu..
  • Osvald je Gonerilin sluga opisan kao lupež i čankoliz. Edgar ga ubija kada pokuša da ubije Glostera.
  • Budala šaljivčina koja prati kralja i koji jedini može i govori kralju istinu kroz šale i uvrede bez posledica i straha od kralevog gneva.