Ivan Šibl

Iz Wikipedije, slobodne enciklopedije
Idi na navigaciju Idi na pretragu
IVAN ŠIBL
Ivan Sibl.jpg
Profesija vojno lice
Član KPJ od septembar 1941.
Učešće u ratovima Narodnooslobodilačka borba
Služba NOV i PO Jugoslavije
Jugoslovenska narodna armija
19411953.
Čin general-potpukovnik u rezervi
Narodni heroj od 20. decembra 1951.
Odlikovanja
Orden narodnog heroja
Orden partizanske zvezde
Orden zasluga za narod sa zlatnim vencem
Orden bratstva i jedinsta
Orden za hrabrost
Orden za hrabrost
Partizanska spomenica 1941.

Ivan Šibl (19171989), učesnik Narodnooslobodilačke borbe, rezervni general-potpukovnik, društveno-politički radnik SR Hrvatske i SFRJ i narodni heroj Jugoslavije.

Biografija[uredi - уреди | uredi izvor]

Rođen je 28. oktobra 1917. godine u Virovitici. Do 1929. godine Ivan je živeo u Virovitici, gde je završio osnovnu školu i jedan razred Realne gimnazije. Iz Virovitice se preselio u Zagreb, gde je završio malu maturu i dva razreda Učiteljske škole. Dok je pohadao Uciteljsku školu, povezao se sa revolucionarnim omladinskim pokretom, pa je zbog svoje aktivnosti bio isključen iz škole. Školovanje je nastavio u Čakovcu i Vršcu, ali su ga, ubrzo, ponovo isključili iz škole. Godine 1935. vratio se u Zagreb, gde je nastavio aktivnost u revolucionarnom omladinskom pokretu. U to vreme bio je i član radničko-sportskog društva „Metalac“, u kojem se tada okupljala radnička omladina. Iz tog društva je oko 40 članova poginulo u Narodnooslobodilačkom ratu, među kojima i narodni heroji - Rade Končar, Joža Vlahović, Petar Biškup Veno i Marijan Čavić.

Godine 1939. Ivan je otišao na odsluženje vojnog roka. Posle povratka iz vojske, nije mogao u Zagrebu dobiti zaposlenje, pa se zaposlio u Duvanskoj stanici u Bujanovcu, u južnoj Srbiji. Posle tri meseca, vratio se u Zagreb i dobio posao u biblioteci Ekonomsko komercijalne škole, u kojoj je radio do 1941. godine.

Narodnooslobodilačka borba[uredi - уреди | uredi izvor]

Posle okupacije Kraljevine Jugoslavije i stvaranja ustaške Nezavisne Države Hrvatske, Ivan je kao član udarne grupe učestvovao, u toku leta i jeseni 1941. godine, u nizu oružanih akcija na zagrebačkim ulicama. U septembru 1941. godine primljen je u članstvo Komunističke partije Jugoslavije. Pred kraj 1941. godine, ustaška policija je otkrila njegovu aktivnost, i zato je on 24. januara 1942. godine napustio okupirani Zagreb i otišao u Banijski partizanski odred.

Učestvovao je nizu borbi prvo kao borac, a zatim kao politički komesar čete i bataljona u Odredu. Ujesen 1942. godine, Ivan je upućen u Kalnički partizanski odred, na dužnost političkog komesara bataljona. Na toj se dužnosti nalazio do 31. decembra 1942, kada je njegov bataljon ušao u sastav Sedamnaeste slavonske brigade. Početkom 1943. godine, postavljen je na dužnost političkog komesara te brigade, a početkom oktobra 1943. preuzima dužnost političkog komesara 28. slavonske divizije. Krajem 1943. godine, Ivan je postavljen za vršioca dužnosti političkog komesara Druge operativne zone Hrvatske, a u januaru 1944. godine postaje politički komesar Desetog zagrebačkog korpusa. Tu funkciju vršio je do oslobodenja Jugoslavije, maja 1945. godine.

Razdoblje SFRJ[uredi - уреди | uredi izvor]

Posle oslobođenja, izabran je za sekretara Gradskog narodnog odbora u Zagrebu, i na toj dužnosti se nalazio do kraja 1945. godine, kada je ponovo prešao u službu Jugoslovenske armije. U JNA je vršio dužnosti zamenika političkog komesara i političkog komesara armije, načelnika Kadrovske uprave u Glavnoj političkoj upravi Ministarstva narodne odbrane u Beogradu i političkog komesara Zagrebačke vojne oblasti. Godine 1953. preveden je u rezervu, u činu general-potpukovnika.

Kratko vreme je radio kao glavni urednik lista „Borba“ u Beogradu, a u razdoblju od 1954. do 1963. godine nalazio se na dužnosti generalnog direktora Radio-televizije „Zagreb“. Od 1963. do 1967. bio je predsednik Prosvetno-kulturnog veća Sabora SR Hrvatske, a od 1967. do 1969. godine bio je poslanik u Veću naroda Savezne skupštine. Od 1946. godine Ivan Šibl je nekoliko puta biran za poslanika u Saboru. Od 1953. bio je član Centralnog komiteta SK Hrvatske, a od 1969. godine bio je predsednik Glavnog odbora SUBNOR-a Hrvatske. Bio je predsednik fudbalskog kluba „Dinamo“ iz Zagreba, od 1959. do 1967. godine.

Decembra 1971. godine, posle XXI sednice Centralnog komiteta SKJ, održane u Karađorđevu, na kojoj je smenjeno najviše rukovodstvo CK Saveza komunista Hrvatske, Ivan je dao ostavku na sve svoje dužnosti. Godine 1972. je isključen iz Saveza komunista Jugoslavije i penzionisan.

Knjige i odlikovanja[uredi - уреди | uredi izvor]

Ivan Šibl bio je veoma aktivan i u publicističkoj delatnosti. Objavio je knjige:

  • Zagrebačka oblast u narodnooslobodilačkoj borbi“, Zagreb 1950. godina,
  • Ratni dnevnik“, Zagreb 1960. godina
  • Iz ilegalnog Zagreba 1941.“, Zagreb 1965. godina
  • Partizanski razgovori“,
  • brošuru „Prve političke akcije komunista u okupiranom gradu“ i
  • monografiju „Zagreb tisuću devetsto četrdeset prve“.

Prema, njegovom, „Ratnom dnevniku“ snimljena su tri filma - „Naši se putevi razilaze“ (1957), „Kad čuješ zvona“ (1969) i „U gori raste zelen bor“ (1971), a sam je napisao scenario za film „Naši se putevi razilaze“ i televizijsku seriju „Sumorna jesen“.

Nosilac je Partizanske spomenice 1941. i drugih visokih jugoslovenskih odlikovanja, među kojima su Orden partizanske zvezde sa zlatnim vencem i Orden zasluga za narod sa zlatnom zvezdom. Ordenom narodnog heroja odlikovan je 20. decembra 1951. godine.

Iz ratnog dnevnika[uredi - уреди | uredi izvor]

Wikiquote

„U četama naše brigade ima mnogo partizanki. To su većinom seljačke djevojke, Slavonke, Kozarčanke, sve još vrlo mlade. Pješače u našoj koloni, bore se na položaju, jurišaju na utvrđena uporišta neprijatelja; zajedno s ostalim borcima prve bojne linije podnose sve napore partizanskog života. [...]

Sestre Milija i Danica Zlokapa su puškomitraljeskinje. Tek su nedavno došle u našu brigadu, no već su stari borci. Hrabru čovjeku je potrebno samo jedno ratno krštenje. Miliji je šesnaest, Danici osamnaest godina. [...] Na smjenu nose puškomitraljez i ranac municije i ne dopuštaju da im itko pomogne. [...]

U napadu na Sirač poginula je jedna od najhrabrijih djevojaka naše brigade i cijele Slavonije, Persa Bosanac. [...] Bila je tanka, vitka osamnaestogodišnja djevojka. Govorili su za nju: „Persa se ne zna bojati"... U borbi na Javorovici, za vrijeme ožujske ofenzive, poslije cijelog dana jurišanja upala je među prvima u neprijateljske postave i tukla se s Nijemcima prsa o prsa sve dok nisu uništeni. [...] Pala je pod siračkom školom, u jednom od mnogih juriša na taj utvrđeni objekt. Persa je morala poginuti. Izlagala se mnogo, nije se znala bojati! [...] Na Javorovici je pokraj nje jurišala i Katica Hacman, Bilogorka. Bile su najbolje drugarice i uvijek su se držale jedna uz drugu. U posljednjem jurišu Katicu je zahvatio neprijateljski rafal i smrtno je ranio. [...]

U ratu i u surovim uvjetima života ljudi mogu lako postati grubi i bezosjećajni. Hoće li se ove djevojke-ratnice prometnuti u muškarače? Možda će ih ratne strahote u kojima su prisiljene sudjelovati lišiti divnih svojstava koja ženu čine ženom i kakva želimo osjetiti kod žena koje volimo![1]
()

Literatura[uredi - уреди | uredi izvor]

Izvori[uredi - уреди | uredi izvor]