Priština

Iz Wikipedije, slobodne enciklopedije
(Preusmjereno sa Grad Priština)
Priština

Prishtina perspektivë nga Radio Kosova 5.jpg
Panorama Prištine

Grb
Osnovni podaci
Država  Srbija
Gradonačelnik Isa Mustafa
Okrug Prištinski okrug
Stanovništvo
Stanovništvo (popis 2011.) 198.112[1]
Geografija
Koordinate 42°39′52″N 21°09′54″E / 42.664444°N 21.165°E / 42.664444; 21.165
Vremenska zona UTC+1, leti UTC+2
Nadmorska visina 652 m
Površina 857 km²
Priština is located in Srbije
Priština
Priština
Priština (Srbije)
Ostali podaci
Pozivni broj 038
Veb-strana Zvanična prezentacija grada


Koordinate: 42° 39′ 52" SGŠ, 21° 09′ 54" IGD

Panorama Prištine.

Priština (albanski: Prishtinë/Prishtina; ćirilica: Приштина) je glavni i najveći grad u Kosovu. Nalazi se na 42°40′N, 21°10′E.

Procjenjuje se da Priština trenutno ima 500.000 stanovnika. European Stability Initiative ESI procjenjuje da je pravi broj 220.000 [2]. Biračko telo, 2000. godine : 110.000 gradjana, 2002 : 155.234 gradjana. Većinu čine Albanci, uz mali broj Srba, Bošnjaka, Roma i ostalih. U gradu se nalazi sjedište privremene vlade, kao i UNMIK-a.

Grad predstavlja upravno, obrazovno i kulturno središte Kosova. U njemu se nalazi i Prištinski univerzitet kao i međunarodni aerodrom, s IATA aerodromskim kodom PRN i ICAO kodom LYPR (privremeno BKPR dok je pokrajina pod nadzorom UNMIK-a).

Istorija[uredi - уреди | uredi izvor]

Balkanski rat[uredi - уреди | uredi izvor]

Stara razglednica Prištine.

Prilikom napada srpske vojske na Prištinu u oktobru 1912. godine, izgleda da su Albanci, predvođeni turskim oficirima, zloupotrebili belu zastavu na gradskoj tvrđavi i na taj način ubili mnoge srpske vojnike.[3] Nakon toga je usledila surova odmazda srpske vojske. Izveštaji kažu da je odmah po ulasku u grad, srpska vojska je započela "lov" na Albance, vršeći pokolje kojima je prištinska populacija "doslovno desetkovana".[4] Nakon toga, vojni komandant Božidar Janković je primorao glavešine grada da pošalju telegram zahvalnosti kralju Petru.[3]

Broj ubijenih albanskih stanovnika Prištine u prvim danima srpske vlasti se procenjuje na 5.000.[3][5]

Kosovski rat[uredi - уреди | uredi izvor]

Careva džamija u Prištini.

Tokom kosovskog rata, srpske vlasti su vršile organizovane progone i deportacije albanskog stanovništva Prištine.[6] Prištinska železnička stanica je služila kao sabirni centar odakle su preusmeravane izbeglice iz severnih delova Kosova ka granici sa Makedonijom.[7] Hiljade stanovnika Prištine i okolnih mesta je bilo sakupljeno na železničkoj stanici, a u okolini je bila postavljena naoružana policija.[7] Stanovnici Prištine su ukrcavani u prenatrpane vozove i deportovani iz zemlje.[8] U vozove je ukrcavano onoliko ljudi koliko je fizički moglo da se nagura. Tokom putovanja vozom, policajci su prognanicima oduzimali lična dokumenta i iznuđivali novac.[8] Vozovima su kosovski Albanci iz Prištine deportovani u Makedoniju, ili do naselja Đeneral Janković u blizini makedonske granice, odakle im je zapoveđeno da peške nastave.[9]

Proterivanje je naročito uzelo maha između 24. i 31. marta, a produžilo se do 4. aprila.[8]

Naselja[uredi - уреди | uredi izvor]

  • Donja Brnjica
  • Dabiševac
  • Dragovac
  • Drenovac
  • Zlaš
  • Zlatare
  • Kačikol
  • Kišnica
  • Količ
  • Kojlovica
  • Kukavica
  • Lebane
  • Laplje Selo
  • Lukare
  • Makovac
  • Marevce
  • Matičane
  • Mramor
  • Niševce
  • Orlović
  • Propaštica
  • Preoce
  • Priština
  • Prugovac
  • Radoševac
  • Rimanište
  • Sinji Dol
  • Sićevo
  • Slivovo
  • Sofalija
  • Sušica
  • Teneš Do
  • Trudna
  • Čaglavica
  • Šarban
  • Šaškovac

Slavni ljudi[uredi - уреди | uredi izvor]

  • Dragoljub Bekvalac, poznati fudbalski trener
  • Goran Đorović, poznati fudbaler Crvene Zvezde
  • Zoran Prljinčević, poznati fudbaler Crvene Zvezde
  • Jovan Tanasijević, poznati fudbaler
  • Dragana Stanojević - Todorović - "Jana", poznata folk pevačica;
  • Major Zoran Radosavljević, poznati srpski pilot i najmlađi pilot srpske avijacije
  • Aziz Salihu, poznati jugoslovenski bokser;

Izvori[uredi - уреди | uredi izvor]

Šablon:Gradovi u Kosovu