Fanokle

Iz Wikipedije, slobodne enciklopedije
Idi na navigaciju Idi na pretragu

Fanokle (starogrčki: Φανοκλῆς) bio je jedan od najboljih helenističkih grčkih elegijskih pesnika. O vremenu kada je živeo nema pouzdanih podataka, ali se na temelju njegovog pesničkog stila može pretpostaviti da je bio savremenik Hermesijanakta, Filete s Kosa i Kalimaha, odnosno da je živeo u doba Aleksandra Velikog,[1] tj. u 3. veku pne.[2] Elegijska poezija tog vremena uglavnom je obrađivala teme iz svakodnevnih grčkih običaja i života, velikim delom u obliku ljubavnih povesti, čiji su glavni likovi preuzeti iz stare mitologije.[1]

Plutarh naziva Fanokla "čovekom ljubavi" (ἐρωτικὸς ἀνήρ),[3] što je izraz koji dosta dobro opisuje njegovo pesništvo.[1] Čini se da je napisao jednu pesmu, pod naslovom Ljubavne pripovesti ili lepi dečaci (Ἔρωτες ἢ Καλοί,[4] odnosno, na latinskom, Cupidines[5]). Drugi naslov, καλοί, opisuje sadržinu pesme: ona je, naime, bila posvećena pederastičnoj ljubavi bogova i heroja prema lepim dečacima.[1] Sačuvan je jedan poveći odlomak s početka pesme, u kome se opisuje Orfejeva ljubav prema Kaleju i osveta koju je Orfej zato pretrpeo od ljubomornih Tračanki.[6] Iz preostalih pet fragmenata[2] i iz navoda drugih antičkih pisaca[1] doznaje se da je pesma opevala Kiknovu ljubav prema Faetontu, Dionisovu ljubav prema Adonisu, Tantalovu ljubav prema Ganimedu te Agamemnonovu ljubav prema mladom Arginu; no u svakom od tih slučajeva ljubavnika je naposletku pogađala kazna. Odlomak koji je sačuvan filolozi smatraju jednim od najsavršenijih i najlepših primeraka elegijske poezije koji je iz antike došao do nas, pa čak boljim od Hermesijanaktove poezije, zbog jednostavne lepote jezika i glatkoće stiha.[1] U nekim se fragmentima zapažaju etiološki elementi, što može ukazivati na vezu s Kalimahovim pesništvom, ali Fanoklov je jezik jednostavniji i neposredniji i ima više zajedničkog s Hermesijanaktom.[2]

Pretpostavlja se da je svaka ljubavna epizoda u pesmi bila uvedena izrazom ē' hōs (ἠ' ὡς = "ili kao što"), oponašajući tako izraz ē' hoiē (ἢ οἵη = "ili kakva je"), koji se iznova ponavlja u pesmi Katalog žena, koja se u antici pripisivala Hesiodu.[2]

Reference[uredi - уреди | uredi izvor]

Literatura[uredi - уреди | uredi izvor]