Eparhija žička

Iz Wikipedije, slobodne enciklopedije
Jump to navigation Jump to search
Eparhija žička
Srpska pravoslavna crkva
Osnovne informacije
Država Srbija
Sjedište Kraljevo
Broj manastira 26 (9 muških, 17 ženskih)
Broj monaha i monahinja 211
Arhijerej
Eparhijski arhijerej Hrizostom
Čin arhijereja Episkop
Titula arhijereja Episkop žički
Map of Eparchies of Serbian Orthodox Church-sr.svg

Žička eparhija jedna je od najstarijih, najvećih i najuticajnijih episkopija Srpske pravoslavne crkve. Njen teritorij proteže se od Rudnice pa sve do Moravaca (kod Ljiga) i od Brusa do Bajine Bašte. Sjedište je eparhije u Kraljevu, a njen je sadašnji episkop Hrizostom (Stolić).

Od ostalih većih gradova u sastav eparhije ulaze Čačak, Požega, Gornji Milanovac, Ljig i drugi. U okviru ove eparhije nalaze se značajniji manastiri: Žiča, Studenica, Ljubostinja, Rača, Gradac, kao i ovčarsko-kablarski manastiri i mnogi drugi.

Povest[uredi - уреди | uredi izvor]

Eparhija je nazvana po manastiru Žiči koji se nalazi oko pet kilometara daleko od Kraljeva. U Žiči se u vrijeme svetoga Save nalazilo prvo sjedište autokefalne srpske Crkve. Sam Sava odatle je upravljao novom samostalnom Crkvom.

1221. godine je održan veliki državno-crkveni sabor u novom manastiru Žiča. Pošto je stekla autokefalnost, srpska crkva je ohrabrivala širenje pravoslavlja i kulta dinastije Nemanjić.[1] Na saboru je arhiepiskop Sava papinom krunom krunisao svog brata Stefana Nemanjića za kralja, te Raška postaje kraljevina. Tom prilikom, Sabor proklinje bogumile, kao i poglavare bosanske crkve koja je pružala utočište prognanih hrišćanima:

„I razglasiti svima: Rastudije bosanski i Radomir i Dražilo i Tolko i Tvrdoš i svi koji se nazivaju hrišćani i hrišćanice a ne klanjaju se svetim ikonama i krstu časnomu, da budu prokleti."


Odluka Žičkog Sinoda pravoslavne crkve“[2]

Posle sabora su dovedene bogumilske starešine, koje su ispitivane i pokrštavane, a neke je i Sava lično isledovao: "A one koji su propovedali jeres zadrža sa sobom kod crkve i nasamo ih tačno ispita."[3] Nakon sabora je došlo do novih progona bogumila u Raškoj, a one koji nisu pristali da se odreknu svoje vere i pređu na pravoslavlje, "s velikim beščašćem iz cele svoje zemlje izgonjahu."[4]

Žička eparhija u novijem razdoblju ima veliki uticaj. 2004. godine je u “Pravoslavlju“, glasilu Srpske pravoslavne crkve, objavljeno saopštenje Žičke eparhije kojim se traži klerikalizacija Srbije, odnosno proglašenje pravoslavlja državnom verom:

“Eparhija Žička smatra da prvo treba doneti ustav kojim će se pravoslavlje proglasiti državnom verom, a Srpska pravoslavna crkva državnom crkvom, pa onda na toj osnovi pisati zakon“.[5]


Episkopi[uredi - уреди | uredi izvor]

Eparhija se do 26. juna 1884. zvala Užička, tada je promenila ime u Žička. Episkopi od 1831. godine su:

Manastiri[uredi - уреди | uredi izvor]

U Eparhiji je 26 manastira (9 muških i 17 ženskih) sa 211 monaha i monahinja:

Izvori[uredi - уреди | uredi izvor]

  1. McDaniel, Gordon, "Uvod", Danilovi nastavljači, Beograd: Prosveta, ISBN 9788607004423, OCLC 243714767, http://www.rastko.rs/kosovo/pecarsija/ljudi/danilovi-nastavljaci/uvod_l.html. pristupljeno 23. oktobar 2011 
  2. Navedeno prema: Miodrag M. Petrović: Pomen bogumila - babuna u zakonopravilu svetoga Save i "Crkva bosanska", Beograd, 1995. godine
  3. Teodosije, Žitije Svetog Save
  4. Željko Fajfrić, Sveta loza Stefana Nemanje
  5. Zašto Tadić sedi u Sinodu SPC?

Vidi još[uredi - уреди | uredi izvor]

Spoljnje veze[uredi - уреди | uredi izvor]