Dušan Jerković

Iz Wikipedije, slobodne enciklopedije
Idi na navigaciju Idi na pretragu
Smotra Užičkog partizanskog odreda, pred komandantom Dušanom Jerkovićem, u oslobođenom Užicu 1941.

Dušan Jerković Uča (Ogar, kod Pećinaca, 2. februar 1914Kadinjača, kod Užica, 29. novembar 1941), učitelj, komandant Užičkog partizanskog odreda i narodni heroj Jugoslavije.

Biografija[uredi - уреди | uredi izvor]

Rođen je u 2. februara 1914. godine u Ogaru. Potiče iz učteljske porodice koja je u toku Prvog svetskog rata bila u izbeglištvu u Svilošu, a zatim se vratila u Ogar. Posle završene osnovne škole, 1936. godine završio je učiteljsku školu, a zatim otišao na službu. Prvo učiteljsko mesto dobio je u užičkom kraju nadomak Kadinjače. Zbog otvorenog istupanja protiv režima, vlasti su ga sa suprugom premestile u selo Fakovići (Bosna), gde je službovao do Drugog svetskog rata.

Početkom Drugog svetskog rata, Dušan Jerković, tada već član KPJ, prešavši u račanski kraj, određen je za komandira Račanske čete Užičkog partizanskog odreda. Posle uspešnih borbenih akcija čete, u kojima se kao komandir istakao ličnom hrabrošću, postavljen je septembra 1941. za komandanta Užičkog NOP odreda. Sa ovim odredom odmah je krenuo u nove akcije, u oslobađanje Bajine Bašte, rudnika antimona u Lisi, Ivanjice, Gorobilja, Čajetine, Požege, Kosijerića. Kad je oslobođeno Užice, stvorena je slobodna teritorija sa oko sto hiljada stanovnika, nazvana Užička republika. Užice je postalo sedište vojnog i političkog rukovodstva NOP-a i centar iz kojeg rukovodilo borbama u celoj zemlji.

Naredba komandanta Užičkog partizanskog odreda za mobilizaciju vojnih obveznika na oslobođenom području, od 30. septembra 1941.

U ofanzivi okupatora na ovu teritoriju, koja je počela 25. novembra 1941. došlo je do povlačenja partizanskih snaga. Odbranom Užica, štiteći odstupnicu, komandovao je Dušan Jerković. U neravnopravnoj borbi na Kadinjači kod Užica, 29. novembra 1941. Radnički bataljon je izvršio svoj poslednji zadatak, ali uz ogromne ljudske gubitke: poginulo je oko 200 boraca, među kojima i Jerković.

Za podvig na Kadinjači Radnički bataljon je odlikovan Ordenom zasluga za narod sa zlatnim vencem i Ordenom narodnog heroja, a Dušan Jerković je 25. septembra 1944. godine proglašen za narodnog heroja. Mnoge škole u Srbiji nose njegovo ime, kao i naselje „Braće Jerković“, u Beogradu, koje je dobilo ime po njemu i njegovom bratu Nebojši.

Literatura[uredi - уреди | uredi izvor]