Brighton

Iz Wikipedije, slobodne enciklopedije
Brighton
Riva u januaru
Riva u januaru
Koordinate: 50°50′N 0°7′W / 50.833°N 0.117°W / 50.833; -0.117
država  UK
Regija Jugoistočna Engleska
Nemetropolitanska grofovija East Sussex
Unitarna jedinica Brighton and Hove
Površina
 - Ukupna 31.92 km²
Stanovništvo (2011.)
 - Grad 229,700 [1]
Vremenska zona UTC+0 (UTC+1)
Poštanski broj BN
Pozivni broj 01273
Karta
Brighton is located in Engleska
Brighton
Brighton
Brighton na karti Engleske

Brighton (O ovom zvuku izgovor) je poznato morsko kupalište i grad, a od 1997. i Unitarna jedinica od 229,700 stanovnika[1], na jugu Engleske.[1]

Geografske karakteristike[uredi - уреди | uredi izvor]

Brighton leži u Grofoviji East Sussex, duž obale La Mancha, udaljen 82 km južno od Londona.[1]

Brighton se na sjeveru prostire po strmim vapnenačkim obrocima South Downsa, sa zapada se stapa sa boroughom Hove, sa kojim od 2001. ujedinjen u jedinstveni grad Brighton and Hove. Na istoku se nalazi barijera od pješčenjačkih klifova.[1]

Počevši od 1930. duž obale između Black Rocka i Saltdeana podignuti su brojni lukobrani, i marina kod Black Rocka.[1]

Historija[uredi - уреди | uredi izvor]

Brighton je kroz mnogo vijekova bio malo ribarsko sela. Njegov razvoj počeo je 1754., kad se doselio doktor Richard Russell, autor brojnih članaka o prednostima morske vode na ljudsko zdravlje, i otvorio svoju praksu, koja je uključivala kupanje u moru.[1] Tako je započela moda odlaska u Brighton radi kupanja. Njegovoj popularnosti doprinjeli su i brojni posjeti Princa od Walesa (kasnijeg princa regenta, a zatim i kralja George IV, koji ga je prvi put obišao 1783.[1]

Centar grada

Njegovo snažno pokroviteljstvo nad Brightonom koje je trajalo gotovo neprekidno do 1827., vidi se i danas od kraljevskih trgova do uređenih promenada uz more. Najupečatljivi pečat ostavio je u svojoj ljetnoj rezidenciji - Kraljevski paviljon, historicističkoj palači građenoj po uzoru na Taj Mahal, ali sa enterijerima u kineskom stilu.[1]

Kraljevski paviljon

U njemu se danas nalazi muzej i umjetnička galerija, dok se njegova nekadašnja štala (Dome), koristi za koncerte i kongrese.

Njegova tajna žena Maria Fitzherbert , pokopana je u rimokatoličkoj crkvi sv. Ivana.

Viktorijanski Brighton još brže je rastao nakon dovršetka željezničke pruge 1841. koja ga povezala s Londonom.[1]

Znamenitosti, transport, obrazovanje[uredi - уреди | uredi izvor]

Stara ribarska luka, sa svojim kućama od crnog kremena, danas je poznata po antikvarijatima. Grad danas ima više od 11 km dugu promenadu uz more, koja teče iznad šljunčane plaže.[1]

Brighton je kao prvi u Britaniji 1883. izgradio duž obale elektrificiranu željezničku prugu, koja još i danas prevozi turiste u otvorenim vagonima.[1]

Grad ima Kraljevski teatar, hipodrom u South Downsu s pogledom na more, akvarij i brojna sportska i golf igrališta.

Aerodrom se nalazi u nedalekom Shoreham-by-Sea, a Univerzitet Sussex osnovan 1961. u selu Falmer.

Privreda[uredi - уреди | uredi izvor]

Pored turizma Brighton ima i industrijskih pogona, koji proizvode svakojaku robu od uredskih strojeva do tabli sa imenima ulica.[1]

Grad ima i puno bolnica, sanatorija i lječilišta, a najveća je Kraljevska bolnica grofovije Sussex.[1]

Pobratimski gradovi[uredi - уреди | uredi izvor]

Izvori[uredi - уреди | uredi izvor]

  1. 1.00 1.01 1.02 1.03 1.04 1.05 1.06 1.07 1.08 1.09 1.10 1.11 1.12 1.13 "Brighton" (engleski). Encyclopædia Britannica. https://www.britannica.com/place/Brighton-England. pristupljeno 14. 12. 2016. 

Vanjske veze[uredi - уреди | uredi izvor]