Božidar Ćosović-Javorski

Iz Wikipedije, slobodne enciklopedije
Idi na navigaciju Idi na pretragu
Božidar Ćosović
Datum smrti: 1943.

Božidar Ćosić (pojavljuje se i kao Božidar Ćosović ili Boža Javorski) je bio samoproglašeni četnički vojvoda u drugom svetskom ratu.

Prema tome kako mu je odgovaralo, iskazivao se kao vojvoda Koste Pećanca i kao vojvoda Draže Mihailovića, a najviše je dejstvovao u sopstveno ime, samostalno. Ubijen je jula 1943. od četnika Draže Mihailovića.[1]

Biografija[uredi - уреди | uredi izvor]

Rođen je u selu Brezova kod Ivanjice. Pre rata je bio seoski trgovac.[traži se izvor]

Posle aprilskog sloma, Boža Javorski formira svoju grupu, a sebe proglašava za Vojvodu Javorskog. Grupa je vršila otimačine i pljačkanje sela u moravičkom srezu.[2] U leto 1941. Boža Javorski pristupa organizaciji Koste Pećanca. Ravnogorski četnici nastojali su da pridobiju Božu Javorskog i sa njim je dogovoreno da prizna vlast pukovnika Dragoljuba Mihailovića. Kako bi regulisali pitanje savozvanog vojvode Javorskog, 1. novembra 1941. sporazumom lokalnih partizana i četnika garantovano je da će Boža Javorski biti potčinjen četničkim odredima Jugoslovenske vojske koji stoje pod komandom Draže Mihailovića:

"Obzirom na odnose između odreda Božidara Ćosovića 'Javorskog' i partizana, saglasili smo se da se od strane partizanskih odreda prekine oružana akcija protiv 'Javorskog', u roku od 24 sata, a za daljih tri dana, zaključno sa 4. novembrom 1941. godine, likvidiraće se pitanje 'Javorskog', pošto je izjavio da želi da pristupi četničkim odredima Jugoslovenske vojske koji stoje pod komandom Draže Mihailovića. (...)

Za slučaj da odred Bože 'Javorskog' ne bude primljen u četnički odred Jugoslovenske vojske i da se ne stavi pod četničku komandu u Srezu moravičkom ili da pojedini ili ceo njegov odred izvrše neki napad na partizane, Moravički četnički odred će se odmah staviti u kontakt sa partizanskim odredima i komandom radi zajedničke akcije protiv 'Javorskog' i njegovih ljudi."[3]

Istog dana kada je sporazum potpisan o potčinjavanju Javorskog potpisan, četnici Draže Mihailovića i Bože Javorskog su napali partizane u Ivanjici. Ovaj napad je bio deo opšteg četničkog napadu na Užičku republiku.[4]

Kao Pećančev čovek i nepouzdan elemenat za organizaciju JVuO, prekio sud JVuO ga je tajno osudio na smrt.[traži se izvor] Crna trojka ga je pronašla jula 1943. na Goliji i na spavanju ubila.[traži se izvor]

Izvori[uredi - уреди | uredi izvor]