1788

Iz Wikipedije, slobodne enciklopedije
Ovo je članak o godini 1788.
Milenijum: 2. milenijum
Vjekovi: 17. vijek18. vijek19. vijek
Decenija: 1750-e  1760-e  1770-e  – 1780-e –  1790-e  1800-e  1810-e
Godine: 1785 1786 178717881789 1790 1791
1788 u drugim kalendarima
Gregorijanski 1788
MDCCLXXXVIII
Ab urbe condita 2541
Islamski 1202 – 1203
Iranski 1166 – 1167
Hebrejski 5548 – 5549
Bizantski 7296 – 7297
Koptski 1504 – 1505
Hindu kalendari
 - Vikram Samvat 1843 – 1844
 - Shaka Samvat 1710 – 1711
 - Kali Yuga 4889 – 4890
Kineski
 - Kontinualno 4424 – 4425
 - 60 godina Yang Zemlja Majmun
(od kineske N. g.)
Holocenski kalendar 11788
p  r  u
Podrobnije: Kalendarska era

Godina 1788 (MDCCLXXXVIII) bila je prijestupna godina koja počinje u utorak po gregorijanskom kalendaru odn. prijestupna godina koja počinje u subotu po julijanskom kalendaru.

Događaji[uredi - уреди | uredi izvor]

Januar/Siječanj[uredi - уреди | uredi izvor]

Dolazak Prve flote na obalu Australije.

Februar/Veljača[uredi - уреди | uredi izvor]

"Napad na Drežnik"

Mart/Ožujak[uredi - уреди | uredi izvor]

Kočina krajina (nisu prikazana Mihaljevićeva dejstva u zapadnoj Srbiji)
  • 6. 3. - Britanci osnovali kažnjeničku koloniju na otoku Norfolk, također se zove Sydney.
  • 6 - 8. 3. - Veliki požar u Kjotu, izgorela i carska palata.
  • 10. 3. - Turci pobegli iz Valjeva nakon kraće borbe, gonjeni do Čačka koji je zapaljen[6].
  • 10. 3. - Lapérousova ekspedicija napušta Sydneyski zaliv u pravcu Nove Kaledonije, ali nikada više nisu viđeni.
  • 14. 3. - Koča razbio u Bagrdanskom tesnacu turski transport od 200 konja i 1.000 ljudi u pratnji, sutradan razbijen i pokušaj odmazde iz Jagodine - prekid puta Niš-Beograd je najveći Kočin uspeh, od cara će dobiti čin kapetana[7].
  • ca. 20. 3. - Car Josif u manastiru Feneku, razgovara sa knezom Aleksom Nenadovićem.
  • 21. 3. - Veliki požar uništio tri četvrtine zgrada u španskom New Orleansu.
  • 31. 3. - Koča opkolio i rasterao Kara-Hasanov odred koji se kretao iz Beograda prema Bagrdanu, uskoro zatim gročanski dobrovoljci odbili Deli-Ahmeda kod Avale[8].

April/Travanj[uredi - уреди | uredi izvor]

  • 7. 4. - Američki naseljenici u tzv. Sjeverozapadnoj teritoriji osnivaju grad Marietta (danas u državi Ohio), prvo stalno naselje izvan originalnih Trinaest kolonija.
  • 8. 4. - Veliki napad jagodinskih Turaka na Koču i njegovog brata Petra Anđelkovića, spaljena njihova sedišta, manastiri Jošanica odn. Ravanica i okolna sela[9].
  • circa 10. 4. - Bački episkop Jovan Jovanović i tumač Janoš Klaćanji prešli u Srbiju i podstiču pokolebane Srbe na ustanak.
  • 13. 4. - U gradu New Yorku počinju "Doktorski neredi", gnev je izazvan krađom tela iz grobova radi seciranja.
  • 15. 4. - Anglo-holandski i prusko-holandski ugovor o savezu.
  • 20. 4. - Lihtenštajn pod Dubicom - odustaje posle nedelju dana opsade i velikih žrtava.
  • circa 20. 4. - Iz Carigrada upućen ferman za istrebljivanje pobunjene srpske raje[10].
  • 21. 4. - Turski jagodinski transport stigao posle četiri dana u Beograd.
  • 27. 4. - Predali se Turci u Šapcu[11].
  • 28. 4. - Maryland je ratifikacijom Ustava SAD postao sedma država SAD.
  • 28. 4. - 3. 5. - Deli Ahmed krenuo iz Beograda - uspeva da se probije do Jagodine, panika u zbegovima, Koča ostao sa desetak ljudi, odlazi u Kovin.

Maj/Svibanj[uredi - уреди | uredi izvor]

"Predstava turske glavne armije sa 80.000 vojnika u maršu kod Sofije..."

Jun/Juni/Lipanj[uredi - уреди | uredi izvor]

"Dan crepova" u Grenoblu
  • 6. 6. - Turci povratili Požarevac, zapaljena okolna sela, bežanija u Austriju.
  • 7. 6. - Dan crepova u Grenoblu - vojska sprečila pokušaj lokalnog parlamenta da se okupi uprkos vladi.
  • 9. 6. - U Londonu osnovana African Association za istraživanje Zapadne Afrike, naročito izvora reke Niger i lokacije Timbuktua.
  • 15. 6. - Koča Anđelković napustio položaj kod Kuliča blizu Smedereva - više neće biti samostalan, uključen je u Srpsko-banatski frajkor kapetana Branovačkog[13].
  • jun - Lički frajkor prodro do Glamočkog polja, pali turska naselja i vraća se sa hrišćanima[14].
  • 17. 6. - Riječani i Crmničani napadaju Žabljak a Katunjani i Lješnjani s Austrijancima idu na Spuž - bez uspeha; Piperi se pridružili napadu na Spuž, pa ih je Mahmud-paša popalio, ali su im pritekli Bjelopavlići i Zagarčani i porazili pašu[15].
  • 17. 6. - Britanski kapetani Thomas Gilbert i John Marshall na povratku iz Australije naišli na Gilbertove, zatim i Marshallove otoke.
  • 17. 6. - Vladar Marati Mahadaji Shinde porazio mogulskog plemića Ismail-bega.

Jul/Juli/Srpanj[uredi - уреди | uredi izvor]

Srpski frajkorac

Avgust/August/Kolovoz[uredi - уреди | uredi izvor]

  • 7. 8. - Turci prešli Dunav kod Oršave, zatim krstare južnim Banatom - car Josif se prebacuje tamo[17].
  • 8. 8. - Suočen sa financijskom i političkom krizom, francuski kralj Louis XVI odlučuje sazvati Opće staleže za 1. maja 1789, skupštinu koja bi mu trebala pomoći da donese nove poreze.
  • 8. 8. - Savez Anjala: švedski oficiri nezadovoljni ratom šalju notu ruskoj carici Ekatarini.
  • 8. 8. - Britanski brod Lady Penrhyn otkrio atol Penrhyn, u sjevernoj skupini Cookovog otočja.
  • 10. 8. - Wolfgang Amadeus Mozart završava svoju poslednju simfoniju, No. 41, kasnije nazvanu Jupiter; ovog leta je komponovao još dve simfonije, kao i klavirsku sonatu No. 16, Sonata facile.
  • 13. 8. - Defanzivni savez Britanije i Pruske. Car Josif II strahuje od pruskog napada na Češku i Moravsku, tokom teške borbe sa Turcima u Bosni i Srbiji[18] (savez Britanije, Pruske i Holandije je usmeren protiv Austrije, ugrožena je i Austrijska Nizozemska, tj. Belgija).
  • avgust - General De Vins započinje opsadu Dubice a uspešno je okončava maršal Gideon Laudon 26. augusta - bosanski muslimani su pružali jak otpor[19].
  • 16. 8. - Francuska vlada prekida otplatu državnih zajmova - bankrot.
  • 16. 8. - Zaključeno izdavanje The Federalist Papers, niza članaka i eseja od prošlog oktobra koji su promovisali ratifikaciju Ustava SAD.
  • 25. 8. - Jacques Necker preuzima francuske finansije nakon Briennove ostavke.
  • 27. 8. - Počinje suđenje Williamu Brodiju: danju ugledni zanatlija i gradski većnik Edinburgha, noću provalnik i preljubnik - obešen je 1. oktobra.
  • 28. 8. - Wartensleben poražen kod Mehadije.
  • avgust-septembar - Turci u saradnji s knezovima smiruju narod i zaustavljaju iseljavanje, dok harambaše i frajkorci podstiču narod na to.

Septembar/Rujan[uredi - уреди | uredi izvor]

Spomenik Koči Anđelkoviću u Tekiji
  • 3. 9. - Radič Petrović razbio Turke kod Ostružnice i zaplenio im transport.
  • 7. 9. - Turski napad na Brzasku, srpski frajkorci razbijeni zbog izdaje vlaških graničara - Koča Anđelković izgleda zarobljen i nabijen na kolac u Tekiji.
  • 7. 9. - Nguyễn Ánh, budući car Gia Long, zauzeo Sajgon od dinastije Tây Sơn.
  • septembar - Austrijski kapetan Filip Vukasović prinuđen napustiti Crnu Goru - ipak, sporazumom dva dvora, Rusija će prepustiti zemlju austrijskom uticaju i povući svoje poslanike[20][21].
  • 17. 9. - Bitka kod Karansebeša: austrijska vojska se navodno međusobno desetkovala u noćnoj konfuziji.
  • 19. 9. - Knez Coburg zauzeo Hotin.
  • 24. 9. - Danska-Norveška, vezana savezom sa Rusijom, započinje rat sa Švedskom koji će kasnije postati poznat kao Teatarski rat (traje do sledećeg jula).
  • 28. 9. - Austrijski poraz kod Lugoša, car Jozef zamalo zarobljen (→ slika).
  • septembar ili oktobar - Tokom ekspedicije sa HMS Bounty, William Bligh otkrio Otočje Bounty jugoistočno od Novog Zelanda.
  • septembar-oktobar - Lady Washington (Robert Gray) i Columbia Rediviva (John Kendrick) su možda prvi američki brodovi na severozapadu Severne Amerike, gde su zatekli Engleza Johna Mearesa - svima je cilj trgovina krznom sa Kinom.

Oktobar/Listopad[uredi - уреди | uredi izvor]

Novembar/Studeni[uredi - уреди | uredi izvor]

Decembar/Prosinac[uredi - уреди | uredi izvor]

Kroz godinu[uredi - уреди | uredi izvor]

Rođenja[uredi - уреди | uredi izvor]

Smrti[uredi - уреди | uredi izvor]

Glavni članak: :Kategorija:Umrli 1788.

Reference[uredi - уреди | uredi izvor]

  1. Istorija s. n. IV-1, 363
  2. Istorija s. n. IV-1, 364
  3. Istorija s. n. IV-1, 380
  4. Istorija s. n. IV-1, 365
  5. Istorija s. n. IV-1, 371
  6. Istorija s. n. IV-1, 372
  7. Istorija s. n. IV-1, 365-6
  8. Istorija s. n. IV-1, 366
  9. Istorija s. n. IV-1, 367
  10. Istorija s. n. IV-1, 368
  11. Istorija s. n. IV-1, 373-4
  12. Istorija s. n. IV-1, 527
  13. Istorija s. n. IV-1, 369
  14. Istorija s. n. IV-1, 381
  15. Istorija s. n. IV-1, 528
  16. Ćorović, Vladimir. Kočina krajina. rastko.rs
  17. Istorija s. n. IV-1, 370
  18. Albert Goodwin (23 September 1976). The New Cambridge Modern History: Volume 8, The American and French Revolutions, 1763-93. CUP Archive. str. 275–. ISBN 978-0-521-29108-8. https://books.google.com/books?id=fKA4AAAAIAAJ&pg=PA275. 
  19. Historija n. J. II, 1331
  20. Historija n. J. II, 1276
  21. Ćorović, Vladimir Razmah Crnogoraca. rastko.rs
  22. Istorija s. n. IV-1, 378
  23. Istorija s. n. IV-1, 370-1
  24. Zagrebački obred ženidbe nekada i sada (1. dio). tradicionalnamisa.com
Literatura
  • Historija naroda Jugoslavije II, Školska knjiga Zagreb, 1959
  • Istorija srpskog naroda, Četvrta knjiga, prvi tom, Srbi u XVIII veku, SKZ Beograd 1986 (IV-I)