1253.
- Ovo je članak o godini 1253.
< |
12. vijek |
13. vijek
| 14. vijek
| >
< |
1220-e |
1230-e |
1240-e |
1250-e
| 1260-e
| 1270-e
| 1280-e
| >
<< |
< |
1249. |
1250. |
1251. |
1252. |
1253..
| 1254.
| 1255.
| 1256.
| 1257.
| >
| >>
| Gregorijanski | 1253.. (MCCLIII) |
| Ab urbe condita | 2006. |
| Islamski | 650–651. |
| Iranski | 631–632. |
| Hebrejski | 5013–5014. |
| Bizantski | 6761–6762. |
| Koptski | 969–970. |
| Hindu kalendari | |
| • Vikram Samvat | 1308–1309. |
| • Shaka Samvat | 1175–1176. |
| • Kali Yuga | 4354–4355. |
| Kineski | |
| • Kontinualno | 3889–3890. |
| • 60 godina | Yin Voda Vo(l) (od kineske Ng.) |
| Holocenski kalendar | 11253. |
| Podrobnije: Kalendarska era | |
Godina 1253 (MCCLIII) bila je redovna godina koja počinje u srijedu u julijanskom kalendaru (1. januar).
- 1. 1. - Umro je mletački dužd Marino Morosini, nasleđuje ga Reniero Zeno (do 1268).
- 18. 1. - Umro je Henrik I, kralj Kipra; nasleđuje ga novorođeni sin Hugo II (do 1267). Njegova majka Plaisance je regent.
- januar - Dōgen, osnivač japanske soto zen škole, završio je zbirku Shōbōgenzō, "Blago istinskog oka Darme".
- februar? - Veliki han Möngke šalje braću u nova osvajanja, Hulagua na Bliski istok a Kublaja na jug Kine.
- Mongolsko osvajanje Kine: Mongoli pod Kublajevom komandom ruše Kraljevinu Dali u današnjoj kineskoj provinciji Yunnan, što je obuhvatni potez prema Južnom Sungu.
- mart - Mongolski pohod protiv nizarita: prethodnica Hulaguove vojske, na čelu sa Kitbuqom, prešla je Amu Darju, u narednim mesecima ratuje protiv nizaritskih ismailitskih položaja (poznatiji kao asasini).
- april - Ajubidski emir Damaska An-Nasir Yusuf sporazumno daje Palestinu mamelučkom vladaru Egipta Aybaku.
- 28. 4. - Nichiren proglašava sa planine Kiyosumi Namu Myōhō Renge Kyō, "Počast uzvišenoj darmi Lotosove sutre".
- 7. 5. - Francuski kralj Louis IX šalje iz Akre franjevačkog redovnika Willema van Rubroecka u Centralnu Aziju kako bi preobratio Tatare na kršćanstvo; Willem će poslati prvi izvještaj u kome opisuje budiste i njihova vjerovanja.
- Ide preko latinskog Carigrada, gde razgovara sa Balduinom od Hainauta, drugim diplomatom; Saraja na Volgi, gde ga je primio vođa Zlatne horde Batu-kan; krajem decembra stiže u mongolski glavni grad Karakorum.
- svibanj, krajem - Béla IV, kralj Ugarske je provalio u Otakarovu Štajersku, zatim i do Beča. Papa Inocent IV posreduje.[1]
- 15. 6. (ili 15. 7.[2]) - U Dubrovniku sklopljen savez sa Bugarskom "vrhu zlo tvorenje nevernog kralja Uroša"[3]
- Do srpsko-bugarskog rata je došlo 1253/54, izgleda da je opljačkana crkva sv. Petra na Limu; napadnut je Manastir Žiča, pa je sedište Srpske arhiepiskopije prenseno u Pećki manastir.
- 25. 6. - Snage Bele IV opsedaju Olomouc u Moravskoj, pomagali su mu Danil Romanovič Galički, poljski vojvoda Boleslav V Stidljivi[1] i Vladislav I Opolski.
- 6. 7. - Današnji zvanični datum kada je litvanski veliki knez Mindaugas krunisan za kralja.
- 8. 7. - Umro je Teobald I. zvani Trubadur, kralj Navare i grof Šampanje. Nasleđuje ga sin Teobald II. (do 1270).
- leto? - Papin predstavnik je krunisao galičkog vladara Danila za kralja (rex Russiae, rex Ruthenorum).
- 11. 8. - Umrla je Klara Asiška, dva dana nakon papine bule Solet annuere kojom je potvrđeno njeno pravilo za red Klarisi. Kanonizirana je 1255.
- 17. 9. - U Assisiju je kanoniziran Stanislav od Szczepanówa, nekadašnji krakovski biskup († 1079), pokrovitelj Poljske i Krakova.
- 23. 9. - Umro je Vaclav I, kralj Češke, nasleđuje ga sin Otakar II (do 1278), koji je takođe i vojvoda Austrije i Štajerske.
- oktobar, početkom - Papa Inocent IV se vratio u Rim posle devet godina.
- 10. 10. - Njemački kralj Konrad IV guši pobune na jugu Italije, povratio je Napulj. Papa za to vreme nudi sicilijansku titulu Karlu Anžujskom ili engleskom princu Edmundu Lancasteru.
- oktobar - Hulagu je lagano krenuo iz Mongolije prema Persiji (u Samarkand stiže tek 1255, prva meta su mu nizariti).
- jesen - Nikejski guverner Melnika i Sera Mihajlo Paleolog je optužen za zaveru; izbegao je božji sud sa usijanim železom. Oženjen je carevom daljom nećakom i postavljen na novi položaj mega konostavla, komandanta zapadnjačkih plaćenika.
- 11. 11. - Ugarski kralj Bela piše papi da se upravo bori sa jereticima u Bosni i Bugarskoj.[3] Bosna je savladana i podeljena u više oblasti.
- 29. 11. - Umro je Otto II, vojvoda Bavarske i palatinski grof Rajnske. Nasleđuje ga sin Ludwig II Strogi (do 1294; njegov brat Heinrich XIII će biti odeljen u Donjoj Bavarskoj 1255-90, ta grana izumire 1340).
- Golem od Kroje i drugi albanski velikaši prelaze od Mihajla Epirskog nikejskom caru Jovanu III. Nikejci dobijaju i Prilep i Veles.
- Robert de Sorbon je u Parizu osnovao teološku školu Collège de Sorbonne.
- Završena je Gornja Bazilika Svetog Franje Asiškog.
- Na Baltiku se prvi put spominju Gdynia i Liepāja.
- U Japanu je završen hram škole rinzai zen, Kenchō-ji, glavni među Pet velikih kamakuranskih zen hramova.
- 1253-54 - Stefan Uroš II Milutin, srpski kralj. († 1321.)
- 1. 1. - Marino Morosini, mletački dužd (* 1181)
- 18. 1. - Henrik I, kralj Kipra (* 1217)
- 8. 7. - Teobald I., kralj Navare (* 1201)
- 11. 8. - Klara Asiška, katolička redovnica, osnivačica klarisa i svetica (* 1194)
- 22. 9. - Dōgen, osnivač Sōtō škole Zena (* 1200)
- 23. 9. - Vaclav I, kralj Češke (* ca. 1205)
- 9. 10. - Robert Grosseteste, skolastičar, biskup Lincolna (* ca. 1168-70)
- 16. 11. - Agneza Asiška, klarisa, svetica (* 1197-98)
- 29. 11. - Otto II, vojvoda Bavarske, palatinski grof Rajnske (* 1206)
- c. Teodor Komnin Duka, bivši epirski despot i solunski car
- Literatura
- Svezak prvi. Prvo doba: Vladanje knezova i kraljeva hrvatske krvi (641-1102) i Drugo doba: Vladanje kraljeva Arpadovića (1102-1301). Vjekoslav Klaić (archive.org)
- Istorija srpskog naroda, Prva knjiga, Od najstarijih vremena do Maričke bitke (1371), SKZ Beograd 1981 (I)
Wikimedijina ostava sadrži medije na temu: 1253..