Usora (rijeka)

Izvor: Wikipedia
Disambig.svg Za ostale upotrebe, pogledajte Usora (razvrstavanje).
Usora uzvodno od Teslića, na lokalitetu Ručunga
Nabujala Usora kod gradskog mosta u Tesliću
Usora pod ledom, kod gradskog mosta u Tesliću

Usora je reka u Bosni i Hercegovini, leva pritoka reke Bosne. Nastaje od Velike i Male Usore koje se spajaju kod Teslića. Ušće Usore u Bosnu je na visini od 147 m, oko 4 km jugozapadno od Doboja. Dužina toka je 76,3 km, sa površinom porečja 849,3 km². Veće leve pritoke su: Uzvinska rijeka, Marica, Želeća, Gomijenica i Mala Usora, a desne Studena, Žiraja i Blatnica.

Do sredine 20. veka Usora je u gornjem toku, do Teslića i nekoliko kilometara nizvodno, bila iskorištavana vodenicama. Danas ih više nema. U gornjem toku, u naselju Studenci, voda iz Usore se hvata i prerađuje u pitku vodu za grad Teslić. U samom gradu Tesliću fabrika hemijske industrije »Destilacija« hvata vodu za proizvodni proces, ali i ispušta otpadne vode u reku. Stoga je nizvodno od Teslića reka prilično onečišćena i retko je koriste čak i kupači.

U gradu Tesliću, uzvodno od ušća Male Usore, na lokalitetu Radolinka, uređeno je kupalište. Kupalište je zbog pognodnosti korišteno i ranije, ali je tek krajem 20. veka obetonirano i uređeno. Na istom lokalitetu se nalazi i pešački most od Teslića ka Donjanima (Banja Vrućica).

U proleće i jesen, a ponekad i za vreme obilnih letnjih pljuskova Usora nabuja i plavi neka područja. Najčešće su to polja kod ušća u Bosnu, polja kod sela Vrela i Žarkovina i polja i delovi naselja kod ušća Male Usore u Veliku Usoru.

Zimi, na mirnijim delovima reka ledi. Debljina leda je često dovoljna da izdrži pešake.

Ime[uredi - уреди]

Nije definitivno utvrđeno od čega potiče ime reke. Po jednim izvorima, koren reči je iz slovenskog jezika, u značenju osorna. Po drugima, reka je dobila ime po Oserijatima, jednom od plemena koje je u prošlosti nastanjivalo ovo područje.

U istorijskim zapisima i kartama navodi se i kao Wassora, Ossora.

Izvori[uredi - уреди]

  • Devedeset godina »Destilacije« Teslić, monografija, izdavač: RO Destilacija Teslić, 1986.
  • Advan Hozić: Teslić u NOB, izdavač: SO Teslić, 1985.

Vanjske veze[uredi - уреди]