Srpsko-mađarska republika Baranja-Baja

Izvor: Wikipedia
Srpsko-mađarska republika Baranja-Baja
Baranya-Bajai Szerb-Magyar Köztársaság
(nedostaje slika zastave) (nedostaje slika grba)
Zastava Grb
Banat backa baranja 01 map.png
Mapa republike
Geografija
Kontinent Evropa
Regija Srednja Evropa
Glavni grad Pečuj
Društvo
Zvanični jezici srpski, mađarski
Religija katolicizam, pravoslavlje, protestantizam
Vladavina
Oblik vladavine Republika
Titula vladara Predsednik
Vladar Petar Dobrović
Istorijsko doba Savremeno doba
Osnivanje 1921.
Prestanak 1921.
Događaji
Prethodnici i naslednici
Prethodile su: Nasledile su:
Flag of the Kingdom of Yugoslavia.svg Banat, Bačka i Baranja Hortijeva Mađarska Flag of Hungary (1920–1946).svg
Portal:Istorija

Srpsko-mađarska republika Baranja-Baja ili Baranjsko-Bajska Republika (mađarski: Baranya-Bajai Szerb-Magyar Köztársaság) je bila kratkotrajna država proglašena u Pečuju 14. avgusta 1921. Njenu teritoriju su činili severni delovi geografskih regija Baranje i Bačke.

Istorija[uredi - уреди]

Posle vojnog poraza Austrougarske u oktobru 1918, teritorija Baranje i Bačke je bila pod kontrolom vojske Kraljevine Srbije i pod administrativnom upravom vojvođanskih Srba, koji su 25. novembra 1918. proglasili prisajedinjenje ovih područja Kraljevini Srbiji i formirali autonomni region pod nazivom Banat, Bačka i Baranja. 1. decembra 1918. ovaj region (kao deo Kraljevine Srbije) ulazi u sastav Kraljevstva Srba, Hrvata i Slovenaca.

Posle poraza Mađarske Sovjetske Republike na čelu sa Belom Kunom u leto 1919. mnogi komunistički disidenti iz Budimpešte, bežeći od „belog terora“ admirala Mikloša Hortija, emigrirali su u Baranju, gde im je gradonačelnik Pečuja, Bela Linder, pružio utočište.

Mirovna konferencija u Parizu dodelila je severne delove Baranje i Bačke Hortijevoj Mađarskoj. Ova odluka izazvala je generalni štrajk i masovne demonstracije u Pečuju, a protesti su kulminirali velikom narodnom skupštinom 14. avgusta 1921, na kojoj je pred 30.000 ljudi slikar Petar Dobrović predložio osnivanje nezavisne republike koju bi činili delovi Baranje i severni delovi Bačke oko Baje. Njegov predlog je prihvaćen, a Petar Dobrović je postao predsednik Izvršnog komiteta nove republike.

Vlasti nove republike nisu, međutim, uspele da dobiju međunarodno priznanje svoje nezavisnosti, pa su posle povlačenja vojske Kraljevine SHS, koja je štitila republiku, Hortijeve snage ušle u Pečuj i okončale Srpsko-mađarsku republiku.

Teritorija kratkotrajne republike (14-21. avgust 1921.) je još 1920. godine po Trijanonskom sporazumu dodeljena Hortijevoj Mađarskoj, dok su južni delovi Bačke i Baranje ostali u sastavu Kraljevstva SHS. Međutim, vojna i civilna uprava Kraljevstva SHS nije se povukla iz severne Baranje i Bačke sve do 1921. Danas su ovi severni delovi Baranje i Bačke u sastavu Mađarske.

Stanovništvo[uredi - уреди]

Većinu stanovništva republike činili su Mađari, a u njoj je bilo i Srba, Hrvata, Šokaca, Bunjevaca, Nemaca, Jevreja, i drugih.[1][2]

Predsednik[uredi - уреди]

Predsednik Izvršnog komiteta (1421. avgust 1921), odnosno Predsednik Republike bio je Srbin Petar Dobrović (1890—1942).

Vidi još[uredi - уреди]

Izvori i reference[uredi - уреди]

  • Dimitrije Boarov, Politička istorija Vojvodine, Novi Sad, 2001.
  1. Homepage - www.talmamedia.com, Pristupljeno 25. 4. 2013.
  2. Homepage - www.talmamedia.com, Pristupljeno 25. 4. 2013.

Spoljašnje veze[uredi - уреди]