Euroskepticizam

Izvor: Wikipedia

Euroskepticizam je izraz kojim se opisuje kritički ili neprijateljski stav prema Evropska uniji, prije svega u zemljama koje su njene članice ili potencijalni kandidati za njeno članstvo. Euroskepticizam se najčešće iskazivao, odnosno argumentirao tvrdnjama da članstvo u EU odnosno njena politika nagriza suverenitet država-članica, pa su se zbog toga euroskeptici najčešće pronalazili među nacionalistima, obično desnog predznaka. Nešto kasnije se počeo iskazivati i kroz kritike EU zbog nedovoljnog ili nikakvog demokratskog legitimiteta njenih institucija, te birokratskog i elitističkog stava prema građanima. Kritika EU se također može pronaći i kod ljevičara koji u EU vide oruđe krupnog multinacionalnog kapitala preko koga se uništavaju radnička i druga socijalna prava. Euroskeptični stavovi sve više jačaju u Evropi, a najviše su došli do izražaja na referendumima u Francuskoj i Nizozemskoj 2005. kada je odbačen prijedlog Evropskog ustava.

Euroskepticizam se ponekad dijeli na tzv. tvrdi euroskepticizam, koji načelno zahtijeva ukidanje EU i/li izlazak matične zemlje iz njenog članstva; te tzv. meki euroskepticizam koji se prije svega protivi eurofederalističkim tendencijama te zahtijeva demokratsku reformu EU.

U Evropskom parlamentu su tvrde euroskeptične stranke okupljene u klub pod imenom Evropa slobode i demokracije; desno krilo mekih euroskeptika je okupljeno u Evropske konzervativce i reformiste (kojima pripada i britanska Konzervativna stranka, dok lijevo krilo čini Evropska ujedinjena ljevica - Nordijska zelena ljevica.

Literatura[uredi - уреди]

  • Harmsen, Robert; Spiering, Menno (2005). Euroscepticism: Party Politics, National Identity and European Integration. Rodopi. ISBN 9789042019461. 
  • Szczerbiak, Aleks; Taggart, Paul A. (2008). Opposing Europe?. Oxford: Oxford University Press. ISBN 9780199258307.