Asmara

Izvor: Wikipedia
Asmara
Asmera
Kolaž znamenitosti iz Asmare
Koordinate: 15°20′N 38°56′E / 15.333, 38.933
Država  Eritreja
Regija Regija Maekel
Vlast
 - Gradonačelnik Tewelde Kelati
Površina
 - Urbano područje 12 158.1 km²
 - Područje utjecaja 2 805 km²
Visina 2 325 m [1]
Stanovništvo (2009.)
 - Urbano područje 563 930 [2]
 - Urbana gustoća 53.38 stanovnika/km²
Vremenska zona UTC+3 (UTC+3)
Karta
Asmara na karti Eritreja
Asmara
Asmara
Položaj Asmare u Eritreji

Asmara (Tigrinja: Asmera) je najveći i glavni grad države Eritreje od 563 930 stanovnika, [2]od kojih su polovica kršćani, a polovica muslimani. [1] Asmara ima Univerzitet, osnovan 1958., koji se u to vrijeme zvao se Katolički koledž Santa Famiglia. Grad ima i međunarodni aerodrom, izgrađen 1962. koji se nalazi 4 km jugoistočno od centra grada. [1]

Historija[uredi - уреди]

Asmara je po legendi osnovana u 13. vijeku, tad su tu živjela četiri klana plemena Gheza; Gheza Gurtom, Gheza Shelele, Gheza Serenser i Gheza Asmae. [3]Na poticaj svojih žena, muškarci su konačno ujedinili svoja četiri klana i uspjeli porazili pljačkaše koji su terorizirali taj kraj. Nakon pobjede naselje je dobilo ime Arbaete Asmara što je na Tigrinja jeziku doslovno značilo - četvoro ujedinjenih. Vremenom je Arbaete otpao i ostalo je samo Asmara, iako u gradu još uvijek postoji zona, koja se zove Arbaete Asmara. Po jednoj drugoj legendi, tu je Kraljica od Sabe rodila svog sina Menelika I. [3]

Sve do kraja 19. vijeka Asmara je bila samo jedno od tigranjskih sela, njen procvat počeo je nakon Prvog italijansko-abesinskog rata (1895 -1896.) kad je Asmara postala glavni grad talijanske kolonije Eritreje, odlukom guvernera Martinija 1897, koji je radije odabrao nju zbog povoljnije klime, nego luku Masava na crvenomorskoj obali. [3]Zbog tog i danas grad ima brojne tragove talijanske prisutnosti: od urbanizma i gradske infrastrukture, arhitekture i nekih kulinarskih običaja. U gradu i danas ima brojnih talijanskih lokala koji nose svoja stara talijanska imena; Bar Vittoria, Pasticceria moderna, Casa del formaggio, Ferramenta...

Asmara je bila mali gradić sve do 1934. kad je postala baza za talijansku invaziju na Etiopiju za Drugog italijansko-abesinskog rata (1935. -1936.) tad je grad naglo narastao i razvio se u veliki centar Italijanske Istočne Afrike. [1]Grad je 1939. imao 98 000 stanovnika, od toga čak 53 000 Talijana, koji su se počeli masovno doseljavati, pogotovo sa siromašnog i prenapučenog juga. Oni su u Asmari osnovali brojna poduzeća i bitno unaprijedili lokalnu privredu.

Glavna ulica Asmare

Taj nagli rast zaustavljen je 1941. kad su Asmaru zauzeli Britanci i držali pod svojom vlašću sve do 1952., kad je Eritreja ušla u federaciju sa Etiopijom. [1]U Asmari je djelovala radio stanica američke vojske Kagnew Station, i manja vojna baza uz nju od kraja 1942. do 1977. nakon Etiopsko - Eritrejskog rata, Asmara je postala prijestolnica nezavisne Eritreje 1993. [1]

Za razliku od mnogih drugih gradova u Eritreji Asmara je iz Etiopsko - Eritrejskog rata izašla relativno neoštećena, jer su se etiopske snage povukle iz grada bez borbe. [3]Nakon trideset godina etiopske vladavine, koja je za grad uglavnom značila stagnaciju i propadanje, grad se nakon stjecaja nezavisnosti pokušava obnoviti i modernizirati. [3]

Džamija u centru grada

Asmara je urbanistički dobro planiran grad, sa ortogonalnim planom ulica. Uz glavnu ulicu zasađena je aleja s palmama, uz nju leže najveće i najznačajnije građevine; Rimokatolička katedrala (1922.) i Velika džamija (1937.). [1]Ostale značajne građevine u gradu su nekadašnje palače (danas sjedišta vladinih ureda); Skupština Eritreje i ostale zgrade ministarstava, saborna crkva Svete Marije (sjedište Etiopske pravoslavne crkve). [1]

Geografske karakteristike[uredi - уреди]

Futuristička talijanska građevina iz 1937 - Cinema Impero

Asmara leži na stjenovitom platou na nadmorskoj visini od 2 325 m, na sjevernom rubu Etiopske visoravni udaljena svega 65 km od crvenomorske obale i luke Masavaa (sjeveroistok). [1] Taj plato dijeli Eritreju na zapadne nizine i istočno crvenomorsko primorje. Kraj oko Asmare je vrlo plodan, posebno dio prema jugu i Regiji Debub. Zapadno od visoravni na kojoj leži Asmara proteže se velik polu-sušni brežuljkasti kraj sve do granice sa Sudanom.

Klimatske karakteristike[uredi - уреди]

Asmara ima rijetku verziju savanske klime po Köppenovoj klasifikaciji klime, sa ljetom koje nije prevruće, i sa blagim zimama, jer leži na nadmorskoj visini od 2 325 m, tako da ima relativno umjerenu klimu, i pored toga što leži vrlo blizu pustinjskog kraja. Sezona oborina je vrlo kratka i traje od jula do augusta kad padne oko 60 % svih oborina, a to je oko 520 milimetara godišnje. [4]Nasuprot tome u januaru i februaru koji su najsušniji mjeseci, u prosjeku padne samo 7 mm kiše, snijeg pada izuzetno rijetko. Prosječno najviša temperatura u gradu je oko 23 ° C, a najniža 8 ° C. [4]

Klimatološki srednjaci za Asmaru
mjesec jan-sij feb-velj mar-ožu apr-tra maj-svi jun-lip jul-srp aug-kol sep-ruj okt-lis nov-stu dec-pro godina
srednji maksimum, °C 22 23 25 25 25 24 21 21 23 22 21 21 23
srednji minimum, °C 4 5 7 8 10 10 11 11 8 8 6 4 8
oborine, mm 5 2 15 33 41 38 175 155 15 15 20 3 517
Izvor: [4]
Zgrada opere

Privreda i transport[uredi - уреди]

Grad je prije svega trgovačko središte za poljoprivredne i stočarske proizvode, ali ima i nešto industrije, ostale iz talijanskih vremena, danas se proizvodi; tekstil, obuća, gazirana pića i štavi koža.[1] Grad je povezan željeznicom sa crvenomorskom lukom Masava još na početku 20. vijeka [1]a cestama sa Sudanom i Etiopijom.

Gradovi prijatelji[uredi - уреди]

Izvori[uredi - уреди]

  1. 1.00 1.01 1.02 1.03 1.04 1.05 1.06 1.07 1.08 1.09 1.10 "Asmara" (engleski). Encyclopædia Britannica. http://www.britannica.com/EBchecked/topic/38760/Asmara. pristupljeno 5. 1. 2012. 
  2. 2.0 2.1 "The largest cities in Eritrea, ranked by population" (engleski). Mongabay.com. http://population.mongabay.com/population/eritrea. pristupljeno 5. 1. 2012. 
  3. 3.0 3.1 3.2 3.3 3.4 "History of Asmara" (engleski). Commune de Asmara. http://www.asmera.nl/asmara.htm. pristupljeno 5. 1. 2012. 
  4. 4.0 4.1 4.2 "Monthly Averages for Asmara, Eritrea". The Weather Channel. http://www.weather.com/weather/wxclimatology/monthly/graph/ERXX0001. pristupljeno 5. 1. 2012. 

Vanjske veze[uredi - уреди]